Toespraak bij onthulling Willem Banning-plaquette

Toespraak bij onthulling Willem Banning-plaquette

Toespraak bij onthulling Willem Banning-plaquette

Door Marleen Barth op 10 februari 2014 Delen  

Onze strijd tegen de crisis, tegen ongelijkheid, rechteloosheid, eenzaamheid en achterstelling, vergt nu meer inzet dan ooit. Deze campagne gaan we keihard aan de slag om de gemeenten, om Nederland, om Europa sterker en socialer te kunnen maken. Dat werk, dat houden we vol door mensen als Willem Banning die ons dwars door de tijden heen inspireren en stimuleren om ons in te zetten voor iets dat groter en belangrijker is dan wij zelf: een rechtvaardige, vrije, solidaire wereld.

Lees verder voor mijn hele toespraak bij de onthulling van een plaquette ter ere van Willem Banning, een van de oprichters van de Partij van de Arbeid. 

Het is vandaag ruim 125 jaar geleden dat Willem Banning hier in Makkum geboren werd. Morgen is het op de kop af 68 jaar geleden dat de Partij van de Arbeid werd opgericht. Willem Banning was een van de sprekers op die bijeenkomst. Daar zal Herman Noordegraaf ongetwijfeld straks nog op terug komen.

We hadden hier vandaag niet gestaan zonder Rob Hartmans en Wio Joustra.

Rob schreef een boek over de erfenis van Banning, ‘Vijandige Broeders’. Daarin pleit hij voor rehabilitatie van Banning, een streven waar wij van de Banning Vereniging natuurlijk van harte achter staan. Sterker nog, daar proberen we ons steentje aan bij te dragen.

Bijna een jaar geleden schreef Wio Joustra naar aanleiding van dit boek een verhaal over Willem Banning in de Leeuwarder Courant. Wio en ik kennen elkaar uit Den Haag, van toen ik nog bij Trouw en hij bij de Volkskrant werkte. Hij stuurde me, als voorzitter van de Banning Werkgemeenschap, een knipsel van zijn stuk. Met daarbij een oproep: wordt het niet tijd dat Banning in zijn geboortedorp geëerd wordt? De besturen van de Banning Werkgemeenschap en Zingeving.net, inmiddels beiden opgegaan in de Banning Vereniging, waren het van harte met hem eens. Dat gold ook voor de afdeling Súdwest Fryslân van de PvdA. Ik wil Rob, Wio, Sjoerd en Wigle van harte bedanken voor hun bijdrage aan deze feestelijke bijeenkomst.

We hadden hier vandaag ook niet gestaan zonder Willem Banning.

Een bijzondere man, die onvoorstelbaar veel voor de Partij van de Arbeid betekend heeft. Banning was een typisch voorbeeld van waar de PvdA voor staat: iemand van bescheiden komaf, die de kans kreeg om door te leren en te emanciperen. Hij groeide uit tot een van de belangrijkste denkers van eerst de SDAP en, na de oorlog, de PvdA. Groot is zijn invloed geweest op de beginselen van de partij.

Sterker nog: hij stond aan de wieg van de PvdA als volkspartij. Dankzij de Doorbraak, waar hij een van de belangrijkste drijvende krachten achter was, werd de Partij van de Arbeid geen partij die stond voor de belangen van een zuil -de sociaal-democratische- maar een moderne, brede beweging die mensen van verschillende afkomst, gezindte, herkomst en levensovertuiging verenigt op dezelfde idealen: vrijheid, gelijkheid, solidariteit, sociale rechtvaardigheid.

Zijn hele leven besteedde Banning aan het denken over de relatie tussen individu en gemeenschap. Hij geloofde in een samenleving van vrije mensen die er willen zijn voor elkaar. Politiek moest wat hem betreft meer zijn dan sociaal-economische belangenbehartiging; hij onderkende de behoefte van mensen aan zingeving en een bezielend verband. Zijn geloof was daarbij zijn leven lang een inspiratiebron.

De simpele waarheid is: ik had hier vandaag niet gestaan zonder Willem Banning.

Het is door mensen zoals hij dat ik zo’n 28 jaar geleden tot de overtuiging kwam dat de Partij van de Arbeid de partij is waarbij ik thuis hoor, ondanks mijn, zoals dat in Bannings tijd genoemd werd, ‘burgerlijke afkomst’. Ook voor mij geldt, dat mijn overtuiging dat wij allemaal kinderen van dezelfde Vader zijn, me inspireert om te strijden voor een wereld waarin ieder mens dezelfde rechten heeft, waarin ieder mens een eerlijke kans op een fatsoenlijk bestaan krijgt, waarin mensen recht gedaan wordt en iedereen zich kan ontplooien tot een trots en vrij burger van een solidaire gemeenschap.

Deze maanden voeren we weer met zijn allen campagne, voor de gemeenteraadsverkiezingen van 19 maart en de Europese verkiezingen van 22 mei. Tijdens de campagne gaat het snel over wie voor staat of achter blijft in de peilingen, en wie debatten wint van wie. Allemaal interessant voer voor journalisten en politicologen. Maar het is niet de essentie van waar het om gaat. De essentie van verkiezingen is de vraag wat voor samenleving je wilt, of het nu lokaal, nationaal of Europees is.

De Partij van de Arbeid wil bouwen aan een gemeenschap waarin we opkomen en zorgen voor elkaar. Waarin eerlijk delen en solidariteit met mensen die geslagen worden door ziekte, verdriet en tegenslag normaal is. Waarin ook in deze economisch zware tijden de overheid vecht voor goed en eerlijk werk voor iedereen. Waarin gewone mensen hoop en vertrouwen in de toekomst kunnen en durven hebben.

Onze echte vijanden, dat zijn ook bij deze verkiezingen niet de VVD, of de SP, of D66 en zelfs niet de PVV. Onze echte vijanden, dat zijn honger, ziekte, onwetendheid, geweld, rechteloosheid en uitsluiting. Onze echte vijand, dat is nu boven alles de vreselijke economische crisis die al weer jaren zoveel mensen hier, in Súdwest Fryslân, in Nederland en in Europa veroordeelt tot armoede, wanhoop en werkloosheid.

Ons werk, de strijd tegen de crisis, tegen ongelijkheid, rechteloosheid, eenzaamheid en achterstelling, dat is nooit af. Dat vergt nu meer inzet dan ooit. Deze campagne gaan we keihard aan de slag om de gemeenten, om Nederland, om Europa sterker en socialer te kunnen maken. Maar het echte zware werk, dat begint na de verkiezingen, als we van kiezers weer de kans krijgen om verantwoordelijkheid te dragen. Dat werk doen we dag in, dag uit, jaar in, jaar uit. Als PvdA al 68 jaar lang.

Dat werk, dat houden we vol door mensen als Willem Banning die ons dwars door de tijden heen inspireren en stimuleren om ons in te zetten voor iets dat groter en belangrijker is dan wij zelf: een rechtvaardige, vrije, solidaire wereld. Een wereld die alleen kan bestaan als mensen de handen uit de mouwen willen steken om het goede te doen. Het is een ideaal dat al bestond voor we geboren werden, en zal voortleven nadat we gestorven zijn. Het is een ideaal dat het waard is je leven aan te wijden, zoals Banning heeft gedaan.

Laten we daarom vandaag hier staan voor Willem Banning.

Voor zijn gedachtengoed, voor zijn nalatenschap, voor de betekenis van zijn werk en geschriften, die met de jaren alleen maar groter geworden is.

Het is een eer om hem vandaag, hier, te eren.

Delen:

Een verbonden samenleving

Eerlijke spelregels zijn nodig. Zodat grote bedrijven netjes belasting betalen, net als de bakker op de hoek. Zodat we uitbuiting van werknemers aanpakken. En zodat we minder schreeuwen en beter naar elkaar luisteren.

Lees ons verkiezingsprogramma