Pesten niet strafbaar stellen

Pesten niet strafbaar stellen

Foto Flickr / Scott

Door Jeroen Recourt op 21 november 2012 Delen  

Pesten beschadigt en verwoest levens. Dit zware onderwerp verdient het niet dat direct en veel te snel de afslag wordt genomen naar de strafbaarstelling. Doe dat een ernstig probleem als pesten niet aan.

Er is veel vertrouwen in de werking van het strafrecht en straffen. Dat is mooi, maar niet als het strafrecht wordt beschouwd als een wondermiddel voor ieder serieus maatschappelijk probleem. Twee weken geleden beroofde een jongeman zich van zijn eigen leven omdat hij zijn ‘hele leven bespot, getreiterd, gepest en buitengesloten’ werd. Niemand die het zag. Een dieptrieste zaak, die bewijst dat pesten een urgent probleem is en een stevige aanpak verdient. Maar niet door het strafbaar te stellen.

De afgelopen week waren vele pleidooien te horen voor een verbod op pesten. De strafpleiter Richard van der Weide stelde zelfs voor om pesten strafbaar te stellen voor kinderen vanaf tien jaar.

Dat zien we steeds vaker. Als er iets misgaat, wordt er meteen naar het strafrecht gewezen: Verbieden! Strafbaar stellen! Afgelopen week alweer twee keer. Vechtsportgala’s en illegaal verblijf in Nederland moeten verboden worden! Allemaal serieuze problemen waarvan verwacht wordt dat het strafrecht een oplossing zal bieden.

Op mijn beurt zeg ik: onzin! Het is nog nooit gelukt en het gaat nooit lukken. Met het strafbaar stellen van drugshandel is de handel niet verdwenen; hij is slechts gecriminaliseerd. De makkelijke roep om strafbaarstelling, niet in de laatste plaats door de politiek, leidt er toe dat de moeilijke zoektocht naar werkelijke bestrijding wordt overgeslagen. Het werkt dus vaak contraproductief.

Neem nu pesten: een serieus en alom aanwezig probleem. Het strafrecht kan alleen al vanwege de beperkte capaciteit slechts een fractie van de zaken aanpakken. Een symbolische aanpak dus. En wat laat je dan aan vervolging van andere strafbare feiten schieten?

De ergste uitwassen van pesten zijn al strafbaar: intimidatie, vernieling, stalking, smaad en mishandeling. Iedereen moet weten wat strafbaar is en wat niet. Pesten moet dus strak worden gedefinieerd. Dat kan niet.

Pesten kan bestaan uit vele gedragingen. Er kan sprake zijn van uitsluiting of van een stapeling van vele subtiele onaardigheden. De omgang tussen kinderen en die tussen volwassenen kent vele subtiele nuances.

Het strafrecht maakt een scherp onderscheid tussen dader en slachtoffer. Dit sjabloon past vaak niet op de realiteit: een kind kan tegelijk pester en gepeste zijn. En wat doe je met de meeloper? Is die medeplichtig? En de zwijgende meerderheid?

Een benadering van pesten als uiting van een onveilige sociale omgang lijkt veel zinvoller. Hoe laat je de klas of een team collega’s als groep beter functioneren? Hoe zorg je dat school of werkgever professioneel en structureel aandacht heeft voor dit probleem?

Pesten beschadigt en verwoest levens. Dit zware onderwerp verdient het niet dat direct en veel te snel de afslag wordt genomen naar de strafbaarstelling. Doe dat een ernstig probleem als pesten niet aan.

word lid

Word lid van de PvdA!

Samen kunnen we onze idealen waarmaken.

Doe mee en word nu lid!

Word lid

Laat je emailadres achter en blijf op de hoogte.