Bezuinigingen op WSW en Wajong onaanvaardbaar

Bezuinigingen op WSW en Wajong onaanvaardbaar

Door Mariëtte Hamer op 8 juni 2011 Delen  

De leden van de VNG (Vereniging van Nederlandse Gemeenten) moeten vandaag een
beslissing nemen over het
bestuursakkoord.
De meeste gemeenten laten weten dat zij tegen dit concept-akkoord tussen Rijk en
gemeenten zijn, omdat zij de voorstellen voor de bezuinigingen op de sociale
werkvoorziening en de uitkeringen voor jong gehandicapten (WSW en Wajong)
onaanvaardbaar vinden. De plannen die het kabinet heeft om bij de invoering van
de nieuwe wet ‘Werken naar vermogen’ het budget met meer dan een miljard te
verminderen, maken deze nieuwe wet onuitvoerbaar. Dit is de reden dat het
VNG-bestuur heeft laten weten dit onderdeel uit het bestuursakkoord te willen
schrappen.

Premier Rutte en minister Donner waren er als de kippen bij om te verklaren
dat de VNG deze positie niet in kon nemen. Het was slikken of stikken. Zij
zetten daarmee de gemeenten voor het blok. Donner ging afgelopen zondag in het
tv-programma Buitenhof
nog
een stapje verder
. Zijn stelling is dat de gemeenten een partijpolitiek
spelletje spelen door zich te keren tegen deze bezuinigingen. Hij verwijt hen
dat het land onbestuurbaar wordt.

Onze stelling is dat de minister zelf het land onbestuurbaar maakt, door de
gemeenten te dwingen bezuinigingen voor hun rekening te nemen die de gemeenten
in grote financiële problemen brengen. Een staaltje van ‘problemen’ over de
schutting werpen. Ook bij de PGB’s zien we dat het kabinet mooi weer speelt
terwijl de gemeenten het vraagstuk moeten oplossen zonder het noodzakelijke
budget.

Het verwijt van partijpolitiek is helemaal onzinnig. De minister vergeet voor
het gemak dat de VNG wordt geleid door Annemarie Jorritsma, een VVD prominent,
en dat in vele gemeenten VVD en CDA wethouders zich ook tegen het
bestuursakkoord hebben gekeerd. 

Het is moeilijk voor gemotiveerde mensen met een handicap om aan het werk te
komen. Daarom is het belangrijk dat zij geholpen worden om een baan te vinden en
op de werkplek goede begeleiding krijgen. De gemeenten kunnen daarin een
belangrijke rol vervullen, maar kunnen dit niet alleen. De bedrijven en de
overheid zullen deze banen ter beschikking moeten stellen. Het zou al helpen als
het kabinet begint met zelf haar doelstellingen voor de overheid te vergroten.
Waarom niet de komende jaren 1500 banen reserveren voor WSW’ers of Wajongers
(dit is 1% van de rijksformatie). Ook zou het kabinet afspraken moeten maken met
werkgevers. Het kabinet wil bij de sociale werkvoorziening 60.000 banen
schrappen.

Om te voorkomen dat er mensen op straat komen, zouden er dus ook 60.000 banen
op de reguliere arbeidsmarkt bij moeten komen. Daarover moeten afspraken gemaakt
worden met de werkgevers. Dat kan door een regeling in te voeren waarin je
bijvoorbeeld afspreekt dat altijd 5% van de banen bij nieuwe opdrachten naar
arbeidsgehandicapten moeten gaan, of door een quotum in te stellen per bedrijf.
De meest milde variant is dat er een nieuw sociaal akkoord komt waarin
werkgevers, werknemers en de overheid afspraken maken over hoe die 60.000 banen
er zullen komen. Het kabinet wil echter geen enkele maatregel nemen. 

Zonder afspraken over nieuwe banen heeft de invoering van de wet ‘Werken naar
vermogen’ geen enkele zin. Maar het kabinet gaat nog verder. De normvergoeding
voor een plaats op de sociale werkplaats wordt per persoon teruggebracht met
zo’n 4000 euro. De gemeenten hebben laten uitrekenen dat dit niet kan zonder dat
sociale werkvoorzieningen zullen omvallen, mensen hun baan kwijt raken of de
gemeenten zelf een gat in hun begroting slaan en de artikel 12 status zullen
moeten aanvragen.

Hoe meer mensen met een arbeidshandicap een gemeente heeft hoe groter de
problemen. Een gemeente als Stadskanaal verliest al snel 2,6 miljoen euro van
haar budget. Voor een gemeente zoals Utrecht is dit jaarlijks 17,7 miljoen,
alleen al door de bezuiniging op de WSW en re-integratie. Het kabinet wuift de
berekeningen van de gemeenten weg. 

De PvdA zal deze week in de Tweede Kamer samen met o.a. D66 een voorstel
indienen om eerst onafhankelijk onderzoek te doen naar de werkelijke kosten per
WSW-plaats. Dit zou eerst moeten plaats vinden alvorens afspraken in het kader
van het bestuursakkoord kunnen worden gemaakt.

Ook de Wajongers zijn flink de dupe van de plannen. Thuiswonende Wajongers
zullen hun uitkering verliezen, omdat ze gaan vallen onder de regels van de wet
werk en bijstand.  De gemeenten zullen vervolgens ook geen budget meer over
houden om werklozen die geen arbeidshandicap hebben aan het werk te helpen,
omdat er ook nog eens flink op de budgetten voor re-integratie wordt bezuinigd. 

Kortom van links tot rechts blijken de plannen onuitvoerbaar. Dat is de reden
waarom bijvoorbeeld Amsterdam, Rotterdam, Utrecht en (waarschijnlijk) Den Haag
tegen dit onderdeel van het bestuursakkoord zijn en waarom zoveel andere
gemeenten ook willen tegen stemmen. Een kabinet dat er voor alle Nederlanders
is, moet er juist ook zijn voor de arbeidgehandicapten. Zij verdienen onze
steun, hulp bij een baan en goede begeleiding op de werkvloer. Dit zal allemaal
niet van de grond komen. En in plaats van een baan zullen mensen met een
arbeidshandicap gedwongen worden tot thuis zitten. 

De leden van de VNG hebben dus weinig keus vandaag. Zij kunnen dit zowel om
financiële als inhoudelijke redenen niet voor hun rekening nemen. Het is aan het
kabinet om zich verantwoordelijk op te stellen en opnieuw met de gemeenten om
tafel te gaan. Dan komt Donner tegemoet aan zijn eigen woorden namelijk dat hij
wil voorkomen dat ‘we anders eindigen in een onbestuurbaar land.’

Een verbonden samenleving

Eerlijke spelregels zijn nodig. Zodat grote bedrijven netjes belasting betalen, net als de bakker op de hoek. Zodat we uitbuiting van werknemers aanpakken. En zodat we minder schreeuwen en beter naar elkaar luisteren.

Lees ons verkiezingsprogramma