Onze inzet voor het klimaat

Onze inzet voor het klimaat

Foto Shutterstock / Monika Gniot

Beste kiezer, 

Natuurlijk heeft Ed Nijpels helemaal gelijk met zijn kritiek dat het klimaatbeleid nauwelijks aan bod komt deze campagne. Nederland staat voor de ongekende opgave de beloften van het Parijse Klimaatakkoord te halen. Het zal in de komende decennia veel van ons vragen om over te schakelen naar een echt schone en duurzame economie. Een verandering die een definitief einde maakt aan onze fossiele verslaving en de tomeloze verspilling van kostbare grondstoffen. Een verandering tegen de stroom in.

Want als we de opwarming van de aarde echt willen beperken tot ruim onder de twee graden zullen we nu verdergaande serieuze stappen moeten zetten.

Groei en banen

Daarbij zie ik de door Nijpels genoemde noodzakelijke investeringen - het 'klimaatkonijn uit de hoed'- eigenlijk niet eens als het grootste probleem. Adviesbureau McKinsey berekende al eens dat er in ons land tot 2050 ongeveer 200 miljard euro nodig zal zijn om ons doel te bereiken. Met alleen al de hoeveelheid middelen die nu jaarlijks zijn gereserveerd voor duurzame energie (SDE+) zijn we een eind op weg. De PvdA wil met een eenmalige investering van 10 miljard in een echt duurzame Nationale Investeringsbank ook bijdragen om de risico's van klimaatinnovaties te dragen. De komende jaren zal het er ook om gaan de bestaande middelen veel effectiever in te zetten om de noodzakelijke energietransitie drastisch te versnellen. Maar het perspectief dat uit de berekeningen van McKinsey blijkt is vooral gunstig. Op lange termijn wordt een stabiele economische groei van jaarlijks 2% voorzien en komen er 45.000 extra banen bij. Met andere woorden: investeren in klimaat is niet alleen goed voor het milieu, maar ook heel goed voor groei en banen! Dat moet zelfs de meest verstokte conservatief toch als muziek in de oren klinken?

Juist daarom is het extra schrijnend dat zowel de partij van Nijpels, de VVD, als ook het CDA in hun programma's niet bepaald warm lopen voor een goed klimaatbeleid.

Een ambitieuze klimaatwet

Gelukkig hebben we in deze periode al veel gedaan! Vijf van de tien kolencentrales in Nederland worden uiterlijk dit jaar gesloten. We lopen in Europa ver voorop om afval langzaam maar zeker uit onze samenleving te verbannen en kostbare grondstoffen te recyclen; weg met de wegwerpmaatschappij! Ons aandeel duurzame energie groeit voor het eerst gestaag. En nu dankzij het kabinetsbeleid wind op zee flink goedkoper is geworden zullen we de vijf reeds geplande grote windparken in de Noordzee uiteindelijk moeten gaan uitbouwen tot maar liefst vijftig (!) om Nederland op termijn geheel te kunnen voorzien van duurzame energie. Samenwerking met onze buurlanden ligt voor de hand, zodat we windenergie voor alle Noordzee-landen snel betaalbaar kunnen maken. De resterende kolencentrales zullen als het aan de PvdA ligt zo snel als mogelijk gaan sluiten, de minst rendabele als eerste. Ik heb eerder mijn steun uitgesproken voor de wens van het bedrijfsleven om te komen tot een goede borging van het klimaatbeleid, vastgelegd in een heuse klimaatwet met afrekenbare doelstellingen over meerdere kabinetsperiodes heen. Die wet ligt overigens mede op initiatief van de PvdA al in de Kamer. En ja, die minister voor Klimaat en Energie zal er dan vast ook wel komen. Al was het maar om in de komende periode te kunnen werken aan een energie-akkoord 2.0 dat alle Nederlandse sectoren bestrijkt. Zo'n minister is nodig om ook op terreinen van collega's (voedselproductie, mobiliteit, industrie en bebouwde omgeving) echt een deuk in een pakje boter te kunnen slaan.

Groene revolutie met draagvlak

Waarom is het nodig dat we de discussie over het klimaatbeleid voeren? Het halen van de doelen van Parijs zal een enorme verandering betekenen in het leven van mensen. En dat is hard nodig, want onze huidige manier van consumeren en produceren is simpelweg onhoudbaar voor de toekomst. En met het vervuilen van onze aarde veroorzaken we net zo goed kosten die we niet mogen afwentelen op onze kinderen en kleinkinderen. De manier waarop we auto rijden, hoe we koken en onze huizen verwarmen, ons toekomstig energieverbruik, werkelijk alles wordt anders. In een hoog tempo anders. De recente overwinning van Donald Trump in de zogenaamde 'rust belt States' laat zien wat er gebeurt als je vergeet de mensen mee te nemen die afhankelijk zijn van de oude economie. De belangrijkste vijand van onze groene revolutie is een gebrek aan draagvlak onder de bevolking. Dat hebben we bij het plaatsen van windmolens op land kunnen zien.

Maar andersom is het ook hard nodig om onze afhankelijkheid van de winning van gas nu snel te verminderen. Daar hebben de Groningers meer dan recht op.

Het klimaatbeleid komt ondertussen nauwelijks aan bod omdat te veel mensen nog denken dat het voor hen zo'n vaart niet zal lopen. Dat is misschien wel het echte probleem. En juist daarom is het niet verstandig om, zoals sommige partijen voorstellen, de lasten voor gewone burgers alvast in hoog tempo met vele miljarden te verhogen. Ook al denkt men dat te compenseren door arbeid goedkoper te maken. Een spitsheffing, verpakkingenbelasting, tilapiatax, vleestax, ga zo maar door, de optelsom is enorm. Het kabinet heeft juist om het draagvlak onder burgers te kunnen vergroten afgelopen vrijdag een adviesaanvraag ingediend bij de Sociaal Economische Raad. Om te onderzoeken welke kansen (en bedreigingen) de energietransitie met zich meebrengt voor de werkgelegenheid in ons land. Want de PvdA wil niet alleen heel erg groen zijn, maar ook links blijven. En die noodzakelijke energietransitie waar we aan werken vraagt volgens mij net zo goed om een sociale transitie. Het effect van onze beslissingen nu, krijgt jaren later een gezicht. Laat dat gezicht groen zijn, niet grijs.

Met vriendelijke groet,

Sharon Dijksma

Kijk naar de inhoud

Eerlijke spelregels zijn nodig. In de economie, op de werkvloer en in onze samenleving. Lees meer in ons verkiezingsprogramma.

Lees meer